Júní einkenndist af fjölbreyttri umfjöllun um rekstrarumhverfi fyrirtækja, breytingar á regluverki og sjálfbærnimál, auk greina um þróun vinnumarkaðarins og áhrif gervigreindar á verslun og þjónustu.
Á vettvangi hagsmunagæslunnar komu meðal annars til umfjöllunar áhrif EUDR-reglugerðarinnar, hafnalög, námsmat í grunnskólum og framtíð úrgangsmála.
Smelltu á blaðið hér fyrir neðan.
SVÞ hafa skilað umsögn um áform Innviðaráðuneytisins um breytingar á hafnalögum sem snúa að gjaldtöku sveitarfélagahafna. Samtökin leggja áherslu á að skýrt verði afmarkað hvort um sé að ræða þjónustugjöld eða skattlagningu og að gjaldtaka verði áfram tengd raunverulegum kostnaði við veitta þjónustu.
Í umsögninni benda SVÞ á að samkvæmt meginreglum stjórnsýsluréttar verði þjónustugjöld að standa í beinum tengslum við kostnað þeirrar þjónustu sem veitt er. Ef gjaldtaka fer umfram þann kostnað eða byggir á of víðtækum heimildum geti hún í reynd talist skattheimta sem krefst skýrrar lagaheimildar.
Samtökin telja að ekki sé nægilega ljóst af áformum ráðuneytisins hvort breytingarnar eigi að fela í sér breytingar á þjónustugjöldum eða skattlagningu. Af þeim sökum vara þau við því að hafnargjöld verði aftengd kostnaði við veitta þjónustu, enda geti slíkt skapað lagalega óvissu og haft áhrif á réttarstöðu fyrirtækja og annarra notenda hafna.
Jafnframt leggja SVÞ til að lögfest verði skýr réttindi notenda hafna til upplýsinga um kostnað og forsendur gjaldtöku. Að mati samtakanna er gagnsæi í gjaldskrárákvörðunum mikilvægt til að tryggja traust og fyrirsjáanleika fyrir fyrirtæki sem treysta á hafnir landsins í starfsemi sinni.
SVÞ leggja áherslu á að við breytingar á hafnalögum verði gætt að réttarvernd gjaldenda og að gjaldtökuheimildir verði hvorki of víðtækar né óskýrar.
Smelltu –> Umsögn SVÞ mál samr 93-2026 áform hafnarlög
SSK – Sjálfstæðir skólar hafa skilað umsögn um fyrirhugaðar breytingar á námsmatshluta aðalnámskrár grunnskóla þar sem lagt er til að námsmat verði sett fram með tölueinkunnum í stað bókstafa. Samtökin leggja áherslu á að námsmat eigi fyrst og fremst að veita nemendum, foreldrum og kennurum skýrar og gagnlegar upplýsingar um nám, framfarir og hæfni.
Í umsögninni benda SSK á að tölueinkunnir geti verið aðgengilegar og auðveldað samanburð, en að þær einar og sér gefi ekki fullnægjandi mynd af fjölbreyttri hæfni nemenda. Þættir á borð við rökhugsun, skilning, samvinnu, frumkvæði og skapandi hugsun krefjist áfram lýsandi námsmats og faglegs mats kennara.
Samtökin leggja áherslu á að ef aukin notkun tölueinkunna verður tekin upp þurfi að skilgreina með skýrum hætti hvaða hæfni, þekking og færni liggur að baki hverri einkunn. Án slíkra skilgreininga sé hætta á að námsmatið verði óskýrt og upplýsingagildi þess takmarkað.
SSK benda jafnframt á að skólar hafi á undanförnum árum lagt verulega vinnu í að þróa námsmat út frá hæfniviðmiðum og innleiða núverandi kerfi. Því sé mikilvægt að breytingar séu vel undirbyggðar og sýnt fram á hvernig þær bæta upplýsingagjöf og styðja betur við nám nemenda.
Að mati samtakanna er stærsta áskorunin ekki hvort notaðir séu bókstafir eða tölur, heldur að hæfniviðmið og námsmarkmið séu skýr, afmörkuð og mælanleg. Slík vinna sé lykillinn að gagnlegra og samræmdara námsmati.
Smelltu –> Áform um breytingar á námsmatshluta aðalnámskrár grunnskóla
SVÞ hafa skilað umsögn til Umhverfis-, orku- og loftslagsráðuneytisins um fyrirhugaða upptöku EUDR-reglugerðar Evrópusambandsins í EES-samninginn. Reglugerðin miðar að því að draga úr eyðingu skóga með auknum kröfum um rekjanleika tiltekinna vara og hráefna sem flutt eru inn á Evrópumarkað.
Í umsögninni kynna SVÞ niðurstöður greiningar á innflutningi vara sem falla undir gildissvið reglugerðarinnar. Greiningin bendir til þess að reglugerðin geti haft veruleg áhrif á íslensk fyrirtæki sem reiða sig á innflutning frá löndum utan EES, meðal annars vegna aukinnar stjórnsýslu og breyttra innkaupaleiða.
SVÞ benda á að fyrirtæki kunni í auknum mæli að færa viðskipti sín til birgja innan EES til að draga úr áhættu og umsýslu. Slík tilfærsla gæti þó leitt til hærri innkaupakostnaðar og takmarkaðra vöruframboðs. Greining samtakanna bendir til þess að árlegur viðbótarkostnaður íslenskra innflytjenda gæti numið allt að þremur milljörðum króna ef innflutningur færist í stórum stíl frá ríkjum utan EES yfir til EES-ríkja.
Sérstaklega er fjallað um áhrif reglugerðarinnar á kaffimarkaðinn, þar sem íslensk fyrirtæki hafa um árabil byggt upp viðskiptasambönd við framleiðendur í Suður-Ameríku og Afríku. SVÞ telja að nýjar upplýsingakröfur geti gert slík viðskipti flóknari og kostnaðarsamari, með mögulegum áhrifum á verð og framboð til neytenda.
SVÞ leggja áherslu á að við innleiðingu nýs regluverks verði metin áhrif þess á íslenskt atvinnulíf og neytendur, þannig að markmið um sjálfbærni náist án þess að óþarfa kostnaður og flækjustig leggist á fyrirtæki og heimili.
Smelltu –> Umsögn SVÞ til URN EUDR í EES
Maí einkenndist af umræðu um rekstrarskilyrði fyrirtækja, vaxandi erlenda netverslun og auknar kvaðir í regluverki.
SVÞ vakti sérstaka athygli á áhrifum „gullhúðaðra“ peningaþvættisreglna á bílgreinina og kallaði eftir einfaldara og skýrara regluverki sem styður samkeppnis-hæfni íslenskra fyrirtækja.Þá fjölluðu samtökin jafnframt um þróun bílamarkaðarins, umhverfismál og nýja greiningu á netverslun á Íslandi.
Smelltu á blaðið hér fyrir neðan.
SVÞ, SA og SI gera athugasemdir við tillögur um aukna skattlagningu og aðrar íþyngjandi aðgerðir í aðgerðaráætlun stjórnvalda í málefnum offitu. Samtökin vara við auknu flækjustigi í skattkerfinu, hærri kostnaði fyrir fyrirtæki og neytendur og óvissu um raunveruleg áhrif aðgerðanna á neysluhegðun og lýðheilsu. Þá leggja samtökin áherslu á samráð við atvinnulífið og hvetja frekar til jákvæðra og hvetjandi leiða til að stuðla að breyttri neysluhegðun.
Sjá umsögnina hér – Umsögn um tillögu til þingsályktunar um aðgerðaráætlun um málefni offitu