Innviðaráðuneytið hefur enn ekki innleitt reglur sem auðvelda orkuskipti í sendibílaflotum

Innviðaráðuneytið hefur enn ekki innleitt reglur sem auðvelda orkuskipti í sendibílaflotum

Evrópskt regluverk hefur um árabil gert ráð fyrir undanþágu vegna aukinnar þyngdar rafhlaðna í rafknúnum ökutækjum. Sú aðlögun hefur hins vegar ekki enn skilað sér að fullu í íslenskt regluverk. SVÞ og Bílgreinasambandið hafa ítrekað bent á að þessi tregða hamli orkuskiptum og geri fyrirtækjum erfiðara fyrir að fjárfesta í rafknúnum atvinnubílum.

Í umfjöllun Morgunblaðsins 13. júní sl., kemur fram að Innviðaráðuneytið hafi um langt skeið haft málið til skoðunar án þess að breytingar hafi tekið gildi.

Evrópa hefur þegar brugðist við vandanum

Árið 2018 voru samþykktar breytingar á evrópskum reglum sem gera aðildarríkjum kleift að leyfa ökumönnum með B-ökuréttindi að aka rafknúnum ökutækjum og öðrum ökutækjum sem nota aðra orkugjafa, allt að 4.250 kg heildarþyngd. Tilgangurinn var að tryggja að aukin þyngd rafhlaðna yrði ekki hindrun í vegi orkuskipta.

Þessi heimild hefur verið tekin upp í fjölmörgum Evrópuríkjum. Á Íslandi gilda hins vegar enn eldri þyngdarmörk, sem þýðir að fyrirtæki geta þurft að afla starfsfólki aukinna ökuréttinda til að aka rafknúnum sendibílum sem gegna í reynd sama hlutverki og sambærilegir dísilbílar.

Óþarfa hindrun fyrir fyrirtæki

SVÞ hefur bent á að um sé að ræða regluverkshindrun fremur en öryggismál. Burðargeta og notkun ökutækjanna breytast ekki, heldur vegur rafbúnaðurinn meira en hefðbundinn aflrásarbúnaður.

Afleiðingin er aukinn kostnaður, meira flækjustig í rekstri og minni hvati til að endurnýja bílaflota með umhverfisvænni lausnum. Þetta hefur sérstaklega áhrif á fyrirtæki í verslun, þjónustu, flutningum og dreifingu sem treysta á létta atvinnubíla í daglegum rekstri.

Kallað eftir skýrum svörum

SVÞ telur mikilvægt að íslenskt regluverk fylgi þeirri þróun sem þegar hefur átt sér stað víða í Evrópu. Með því yrði dregið úr óþarfa hindrunum, fyrirtækjum auðveldað að ráðast í orkuskipti og stutt betur við loftslagsmarkmið stjórnvalda.

______________________________

Þingsályktun um afnám gullhúðunar er mikilvægt skref í rétta átt.

Þingsályktun um afnám gullhúðunar er mikilvægt skref í rétta átt.

Þingsályktunartillaga um einföldun regluverks og afnám svokallaðrar gullhúðunar markar mikilvægan áfanga í umræðu um samkeppnishæfni íslensks atvinnulífs. Tillagan, sem lögð var fram á Alþingi 5. júní 2026, felur í sér að ráðherra verði falið að leggja fram frumvarp um afnám gullhúðunar og fara yfir gildandi regluverk með það að markmiði að draga úr óþarfa íþyngjandi reglum.

SVÞ – Samtök verslunar og þjónustu hafa lengi bent á að íslensk stjórnvöld hafi í sumum tilvikum gengið lengra við innleiðingu EES-reglna en nauðsynlegt er. Slík gullhúðun getur aukið kostnað fyrirtækja, flækt rekstur og dregið úr samkeppnishæfni þeirra gagnvart fyrirtækjum í öðrum EES-ríkjum.

Reglur um peningaþvætti hafa verið í brennidepli

Þann 28. maí birtu SVÞ, Samtök atvinnulífsins og Félag atvinnurekenda sameiginlega grein þar sem bent var á að við innleiðingu reglna um aðgerðir gegn peningaþvætti hefði Alþingi í ákveðnum atriðum gengið lengra en lágmarkskröfur Evrópureglna kveða á um. Þar var meðal annars bent á að fyrirtæki í bíla-, raftækja- og smásölugeiranum hefðu þurft að taka upp umfangsmikið eftirlit, framkvæma ítarlegar áreiðanleikakannanir og sæta verulegri sektaráhættu.

Í greininni var jafnframt bent á að kostnaður vegna þessa regluverks gæti numið hundruðum milljóna króna árlega og að fyrirtæki hefðu þegar fengið boðaðar sektir sem nema tugum milljóna króna.

Gullhúðun eykur kostnað fyrirtækja, flækir rekstur og dregur úr samkeppnishæfni þeirra.

Fyrir fyrirtæki snýst málið ekki um að draga úr kröfum um neytendavernd, eftirlit eða varnir gegn peningaþvætti. Málið snýst um að reglur séu markvissar, skýrar og í samræmi við þær skuldbindingar sem Ísland hefur tekið á sig.

Einfaldara regluverk getur dregið úr kostnaði, minnkað óþarfa stjórnsýslubyrði og styrkt samkeppnisstöðu íslenskra fyrirtækja. Þess vegna fagnar SVÞ því að málið sé nú komið á dagskrá Alþingis.

Fréttamolar SVÞ mai 2026

Fréttamolar SVÞ mai 2026

Maí einkenndist af umræðu um rekstrarskilyrði fyrirtækja, vaxandi erlenda netverslun og auknar kvaðir í regluverki.

SVÞ vakti sérstaka athygli á áhrifum „gullhúðaðra“ peningaþvættisreglna á bílgreinina og kallaði eftir einfaldara og skýrara regluverki sem styður samkeppnis-hæfni íslenskra fyrirtækja.Þá fjölluðu samtökin jafnframt um þróun bílamarkaðarins, umhverfismál og nýja greiningu á netverslun á Íslandi.

Smelltu á blaðið hér fyrir neðan.

FRÉTTAMOLAR SVÞ MAÍ 2026

Eftirlitskröfur vegna peningaþvættis áfram gagnrýndar – SVÞ o.fl.atvinnugreinasamtök kallar eftir viðbrögðum ráðherra

Eftirlitskröfur vegna peningaþvættis áfram gagnrýndar – SVÞ o.fl.atvinnugreinasamtök kallar eftir viðbrögðum ráðherra

Ný umfjöllun Morgunblaðsins um áhrif peningaþvættisreglna á fyrirtæki sem selja bifreiðar og vélar, þ. á m. landbúnaðartæki, varpar enn á ný ljósi á þá stöðu sem SVÞ hafa ítrekað bent á að sé mjög þung fyrir bæði einstaklinga og fyrirtæki. Samtökin segja þungt og flókið regluverk hafa skapað fyrirtækjum verulegan kostnað, aukið rekstraráhættu og valdið fólki ónæði án þess að raunveruleg þörf sé til staðar.

Í tveimur fréttum Morgunblaðsins í dag er fjallað annars vegar um stöðu bílaumboða og hins vegar fyrirtækja í sölu og þjónustu landbúnaðarvéla. Þar lýsa forsvarsmenn fyrirtækja því hvernig umfangsmiklar kröfur um áreiðanleikakannanir, skráningar og upplýsingasöfnun hafi valdið mikilli yfirbyggingu og kostnaði í daglegum rekstri og skapað fyrirtækjunum áhættu.

Fyrirtæki bera þungan kostnað af auknum eftirlitskröfum

Í umfjöllun blaðsins kemur fram að bílgreinin hafi þurft að framkvæma þúsundir áreiðanleikakannana vegna viðskipta og að fyrirtæki hafi þurft að verja umtalsverðum fjármunum og mannafla í að uppfylla sífellt ítarlegri kröfur eftirlitsaðila. Jafnframt er bent á að reglurnar séu mun þyngri hér á landi en í nágrannaríkjum og innan Evrópu.

SVÞ hafa að reglurnar séu „gullhúðaðar“, þar sem innleiðing hér á landi gangi í reynd miklu lengra en Evróputilskipanir gera ráð fyrir og gert sé annarsstaðar. Hár kostnaður og meiri stjórnsýslubyrði gerir samkeppnisstöðu íslenskra fyrirtækja laka og hækkar söluverð bifreiða, véla og tækja.

Sérstaklega hefur verið bent á að umfang eftirlits- og upplýsingaskyldu hafi í mörgum tilvikum færst yfir á fyrirtæki sem hvorki hafi hefðbundnar rannsóknarheimildir né gegni í raun hlutverki opinberra eftirlitsaðila. Fyrirtæki séu þannig látin bera sífellt meiri ábyrgð á rannsóknum og sæti sektum ef ekki er að rannsókn staðið.

SVÞ segja það áhyggjuefni að þrátt fyrir ítrekaða umræðu og sívaxandi gagnrýni úr atvinnulífinu hafi enn ekkert heyrst frá dómsmálaráðherra um hvort ráðast eigi í endurskoðun á framkvæmd regluverksins eða mat á áhrifum þess á samkeppnishæfni fyrirtækja. Kallað var eftir fundi með ráðherra í febrúar síðastliðinn sem enn hefur ekki verið boðað til.

Kallað eftir svörum frá dómsmálaráðherra  

Samtökin telja að stjórnvöld hafi ekki gengið úr skugga um að jafnvægi ríki milli markmiða peningaþvættisvarna annars vegar og rekstrarskilyrða fyrirtækja hins vegar. Telja samtökin unnt að tryggja markvisst og skilvirkt eftirlit án þess að íslensk fyrirtæki sitji uppi með meiri byrðar og kostnað en fyrirtæki í okkar samanburðarríkjum.

_____________________

Sjá umfjöllun í Morgunblaðinu í dag 26.05.2026

 

Umsögn um aðgerðaráætlun í málefnum offitu

SVÞ, SA og SI gera athugasemdir við tillögur um aukna skattlagningu og aðrar íþyngjandi aðgerðir í aðgerðaráætlun stjórnvalda í málefnum offitu. Samtökin vara við auknu flækjustigi í skattkerfinu, hærri kostnaði fyrir fyrirtæki og neytendur og óvissu um raunveruleg áhrif aðgerðanna á neysluhegðun og lýðheilsu. Þá leggja samtökin áherslu á samráð við atvinnulífið og hvetja frekar til jákvæðra og hvetjandi leiða til að stuðla að breyttri neysluhegðun.

Sjá umsögnina hér – Umsögn um tillögu til þingsályktunar um aðgerðaráætlun um málefni offitu

Umsögn SVÞ um breytingu á reglugerð um varnir gegn olíumengun frá starfsemi á landi.

SVÞ óska eftir nánara samráði um reglur vegna varna gegn olíumengun

SVÞ hafa skilað umsögn um drög að breytingu á reglugerð um varnir gegn olíumengun frá starfsemi á landi. Samtökin telja að fyrirhugaðar breytingar gangi að hluta of langt eða séu ekki nægilega rökstuddar, einkum með tilliti til kostnaðar, meðalhófs, áhættu og áhrifa á mikilvæga innviði.

Í umsögninni benda SVÞ á að krafa um reglubundnar þykktarmælingar olíubirgðageyma eftir 15 ára notkun geti haft í för með sér verulegan kostnað og röskun á starfsemi. Slíkar mælingar krefjast þess að geymar séu tæmdir og geta haft áhrif á rekstur, afhendingaröryggi og öryggi starfsmanna. SVÞ telja að áður en slík krafa verði innleidd þurfi að liggja fyrir skýrt kostnaðar- og áhættumat.

Samtökin vara einnig við því að krafa um að rífa geyma innan sex mánaða frá því að þeir eru teknir úr notkun geti farið illa saman við markmið stjórnvalda um aukið olíuöryggi og neyðarbirgðir. Þá sé óljóst hvort tekið hafi verið nægilegt tillit til leyfisferla, skipulagsmála og mögulegs mats á umhverfisáhrifum, sem geti tekið lengri tíma en sex mánuði.

Meginniðurstaða SVÞ er að nánara samráð þurfi að eiga sér stað við hagaðila áður en breytingar á reglugerðinni verða kláraðar. Reglur sem varða mikilvæga innviði, rekstraröryggi og kostnað fyrirtækja þurfa að byggja á skýrum rökum, meðalhófi og mati á raunverulegum áhrifum.

Sjá umsögn SVÞ hér fyrir neðan.
060526 samr. 71-2026 Umsögn SVÞ – regl varn gegn olíumengun