23/12/2024 | Fréttir, Greinar, Í fjölmiðlum
Viðskiptablaðið birti 21.desember sl. grein eftir Kristinn Má Reynisson, lögfræðing SVÞ – Samtaka verslunar og þjónustu:
Þegar stjórnvöld vita betur
Þegar stjórnvöld eru innt eftir því hvers vegna matvælaverð er hærra á Íslandi en á víðast hvar á meginlandi Evrópu, ætti svarið að vera einfalt. Ísland er fámenn eyja á norðurhjara veraldar. Punktur! Ekkert annað ætti að geta útskýrt stöðuna. Við nánari skoðun kemur því miður í ljós að aðkoma stjórnvalda er meðal ástæðna fyrir þessum verðmun.
Virk samkeppni virkar
Eitt öflugasta verkfærið sem stjórnvöld hafa til að bæta hag neytenda er að tryggja virka samkeppni. Í virku samkeppnisumhverfi hagnast neytendur, því þeir geta valið hagstæðustu tilboðin, út frá verði og gæðum.
Framleiðendur keppast þá við að framleiða vöru eða þjónustu sem hefur ákjósanlegustu samsetningu verðs og gæða í augum neytenda. Sé samkeppni ekki til staðar, er hætt er við því að verð og gæði endi hins vegar í því sem hentar framleiðandanum best. Þetta er í hugum flestra nokkuð auðskilið. Og þess vegna er samkeppnislöggjöfinni ætlað að standa vörð um samkeppni, ekki einstaka samkeppnisaðila.
„Við nánari skoðun kemur því miður í ljós að aðkoma stjórnvalda er meðal ástæðna fyrir þessum verðmun.“ ~ Kristinn Már Reynisson
Hver kýs hærra matvælaverð?
Með því að leggja tolla á innflutta matvöru hamla stjórnvöld virkri samkeppni á grundvelli verðs og gæða. Sú afleiðing, að verð til neytenda hækki, er ekki hliðarvirkni af tollafyrirkomulagi, heldur bókstaflega tilgangur tolla.
„Með tollum á innflutta matvöru halda stjórnvöld því matvælaverði á Íslandi viljandi hærra en þörf krefur.“
Ólíklegt hlýtur að teljast að kjósendur í nýafstöðnum Alþingiskosningum hafi greitt hærra matvælaverði sitt atkvæði og því verður að spyrja hvers vegna stjórnvöld ættu að kjósa hærra matvælaverð til hins almenna borgara.
Alþjóðleg viðskipti eru forsenda lífsgæða á Íslandi
Þrátt fyrir að tollar hækki verð til neytenda á Íslandi eiga tollar sína fylgismenn. Sú afstaða er m.a. varin með þeim rökum að án verndartolla leggist íslensk framleiðsla af. Þetta útskýrir þó illa hvers vegna verndartollar eru á vörum sem ekki eru framleiddar á Íslandi. Eða hvers vegna íslensk framleiðsla hefur ekki hafist á vörum sem njóta nú þegar tollverndar. Líkast til er það vegna þess að tollar eru klunnalegt verkfæri sem getur aðeins hækkað verð, meðan hvatar til framleiðslu eru vandmeðfarnari nákvæmnistól.
Þá ber einnig að hafa í huga að frá því Ísland byggðist, hefur lykillinn að velsæld falist í viðskiptum við útlönd. Vissulega er Ísland og íslensk efnahagslögsaga gríðarlega rík af auðlindum. En þessar auðlindir eru hins vegar ekki mjög fjölbreyttar. Þess vegna hafa Íslendingar ávallt verið og munu líkast til ávallt verða, háðir því að flytja út eigin framleiðslu, sem gerir kleift að kaupa fjölbreyttari framleiðslu hvaðanæva að úr heiminum.
Virk samkeppni um að selja íslenska vöru út og erlenda vöru til Íslands ætti því að vera keppikefli íslenskra stjórnvalda, sem umhugað er um velsæld almennings.
Hræðsluáróður um að Ísland þurfi að vera sjálfbært um allar lífsins nauðsynjar, og að án tolla á innfluttan varning verði því markmiði stefnt í hættu, stenst ekki skoðun. Sér í lagi vegna þess að hversu óraunhæft slíkt markmið er. Til að taka slíkan áróður trúanlegan þarf því að horfa frekar valkvætt bæði á Íslandsöguna og meginkenningar hagfræðinnar.
Þegar horft er til þess að það er íslenskur almenningur sem á endanum fjármagnar tolla á matvöru, hlýtur að mega krefja stjórnvöld um útskýringar á því hvers vegna hefðbundnar hagfræðikenningar um hagkvæmni og virka samkeppni skuli ekki eiga við um matarinnkaup almennings.
Gegn betri vitund
Því miður er ástæðan fyrir því að matvælaverð er hærra á Íslandi en á meginlandi Evrópu, ekki aðeins sú að við búum á fámennri eyju á norðurhjara veraldar, heldur er skýringa einnig að leita hjá stjórnvöldum og þeirri meðvituðu ákvörðun að nýta ekki til fulls það augljósa verkfæri sem virk samkeppni er. Stjórnvöld ættu að vita betur.
Sjá grein á VB.is HÉR!
20/12/2024 | Fréttir, Í fjölmiðlum, Verslun
Benedikt S. Benediktsson, framkvæmdastjóri Samtaka verslunar og þjónustu (SVÞ), var gestur hlaðvarpsins Markaðurinn á Eyjunni á dögunum um þróunina í íslenskri verslun á aðventunni og mikilvægar breytingar í neysluhegðun.
Sprenging í netverslun vegna Black Friday og Cyber Monday: Benedikt útskýrir þar meðal annars, að mikill vöxtur netverslunar í nóvember megi meðal annars rekja til þess að Black Friday og Cyber Monday féllu á útborgunardegi hjá mörgum. „Það skapaði kjöraðstæður fyrir stórinnkaup,“ segir hann. Þessi tímabil hafa fest sig í sessi sem stærstu dagarnir í netverslun á árinu og eru táknrænar fyrir breytta kauphegðun neytenda.
Netverslun með áfengi – tækifæri og áskoranir: Í viðtalinu ræðir Benedikt einnig um netverslun með áfengi, sem hefur verið í mikilli þróun. Hann bendir á að þessi breyting gæti skapað ný tækifæri fyrir íslenska verslun, en kallar jafnframt á nákvæma skoðun á reglugerðum og framkvæmd þeirra. „Það er mikilvægt að tryggja jafnræði milli innlendra aðila og þeirra sem starfa á alþjóðlegum markaði,“ segir hann.
Lagalegar skyldur og neytendavernd: Benedikt leggur áherslu á að verslanir innan Evrópska efnahagssvæðisins (EES) lúta ströngum kröfum um neytendavernd og lagalegar skyldur en erlendar netverslanir eins og Temu sem selja til einstaklinga. „Þegar viðskiptavinir kaupa vörur frá netverslunum utan EES, eins og Temu, þá gilda ekki sömu reglur um ábyrgð, vottanir og neytendavernd,“ útskýrir hann. Þetta skapar ákveðinn aðstöðumun og setur ábyrgðina á kaupandann, sem í þessum tilfellum eru einstaklingar.
Hlustaðu á viðtalið: Þeir sem vilja kafa dýpra í þessi áhugaverðu mál geta hlustað á viðtalið í heild sinni á Eyjan.is eða á Spotify hér.
19/12/2024 | Fréttir
Gleðileg jól og farsælt komandi ár!
Við þökkum ánægjulegt samstarf og góð samskipti á árinu sem er að líða.
Starfsfólk SVÞ – Samtaka verslunar og þjónustu.
Benedikt, María, Ragna, Rúna, Íris og Kristinn
05/12/2024 | Fréttir, Viðburðir
Ráðstefnustjórn SVÞ leitar að fyrirlesurum fyrir ráðstefnu SVÞ sem fram fer á Parliament Hotel Reykjavík þann 13. mars nk. Bæði er hægt að tilnefna sjálfa/n/t sig og aðra.
Með „fyrirlestri” og „fyrirlesari” er ekki einungis átt við hefðbundið form fyrirlestra heldur fögnum við ýmsum meira „interactive” formum. Á síðustu ráðstefnu var mikil ánægja með þær lotur sem áhorfendur gátu tekið virkan þátt, s.s. „Á trúnó”, þar sem tveir sérfræðingar í tilteknu efni ræddu saman og áhorfendur tóku þátt með spurningum eða umræðum.
Fyrirlesarar eru hvattir til að stíga enn lengra út fyrir boxið til að koma skilaboðum sínum á framfæri á sem áhugaverðastan hátt.
Á ráðstefnunni verða 3 línur sem hver og ein hafa meginþema: Samkeppnishæfni, tækni og fólk. Innan þessara þemu rúmast fjölbreytt efni og gefa efnisorð ráðstefnunnar til kynna ýmsa möguleika (sjá frekar hér).
Þú finnur allar frekari upplýsingar, og form til senda inn tilnefninguna hér.
Við hlökkum mikið til að vita hvaða spennandi, áhugaverðu og upplýsandi lotur við sjáum í mars nk.
Ef einhverjar spurningar vakna má hafa samband við Þórönnu K. Jónsdóttur í Ráðstefnustjórn – thoranna@thoranna.is.
04/12/2024 | Fræðsla, Fréttatilkynningar, Fréttir, Menntun
Menntaverðlaun atvinnulífsins verða afhent á Hilton Nordica þriðjudaginn 11. febrúar 2025. Óskað er eftir tilnefningum um fyrirtæki sem hafa staðið sig vel á sviði fræðslu- og menntamála. Fyrirtækjum er velkomið að tilnefna sig sjálf.
Tilnefningar þurfa að berast eigi síðar en þriðjudaginn 28. janúar. Athugið að einungis má tilnefna skráð aðildarfélög SA.
Verðlaun eru sem fyrr veitt í tveimur flokkum. Menntafyrirtæki ársins er valið og menntasproti ársins útnefndur en fyrirtæki sem tilnefnd eru verða að uppfylla ákveðin viðmið.
Tilnefna: https://form.123formbuilder.com/6570890/menntaverdhlaun-atvinnulifsins-2024
Á myndinni sést þegar Elko tók við verðlaunum sem Menntafyrirtæki ársins 2024
29/11/2024 | Fréttir, Í fjölmiðlum, Verslun
Stærsti verslunardagur ársins er genginn í garð en framkvæmdastjóri Samtaka verslunar og þjónustu hvetur neytendur til að vara sig á vafasömum erlendum netverslunum sem eigi það til að klekkja á neytendum.
Bandaríska verslunarhefðin, sem hefur rutt sér til rúms hér á landi síðustu ár og er kennd við svartan föstudag, stendur nú yfir. Fjölmargar verslanir keppast nú við að bjóða upp á bestu afslættina á vörum og eru opnunartímar víða lengri en vanalega.
Megi ekki týna sér í kaupgleðinni
Benedikt S. Benediktsson, framkvæmdastjóri Samtaka verslunar og þjónustu, segir daginn verða stærri og stærri með hverju árinu sem líður.
„Það var mikið að gera veit ég í morgun og erfitt að ná á verslunarmenn, það er svo mikill handagangur í öskjunni en það hljómar eins og það sé nokkuð skýrt að menn hafi væntingar um að þetta verði annamesti dagurinn í þessari hrinu.“
Dagurinn sé kominn til að vera en þó eru neytendur hvattir til að hafa varan á og týna sér ekki í kaupgleðinni. Einhver dæmi séu um að erlendum vefsíðum skorti nægilega upplýsingagjöf og skilmála sem neytendur eigi að vera vanir hér á landi og innan Evrópska efnahagssvæðisins (EES).
„Ekki gleyma að lifa og njóta“
„Annars konar upplýsingagjöf um kjör og afslætti en miðað er við hér. Hér eru náttúrulega gerðar nokkuð strangar kröfur, men þurfa að gæta sín hvernig þeir auglýsa og hvernig þeir senda frá sér skilaboð. Við heyrum alltaf ábendingar um það og kannski í einhverju mæli meira núna en áður að einhverjar erlendar vefsíður séu að auglýsa mjög háa afslætti en síðan er erfitt að finna fót fyrir því að það sé eitthvað sem þær muni standa við.“
Fólk eigi auðvitað að huga að umhverfinu og náttúrunni en að mati Benedikts má aðeins sleppa af sér beislinu öðru hvoru.
„Auðvitað við eigum kannski aldrei að sleppa því, en við megum ekki gleyma að lifa og njóta sko.“
„Við megum ekki gleyma að lifa og njóta sko“ – Vísir
